Voorgespannen ES-las
Minder seinstoringen, geluidarm en langere levensduur
Voor de treindetectie worden spoorsecties toegepast die onderling elektrisch geïsoleerd zijn door elektrische scheidingslassen: ES-lassen. Deze elektrisch gescheiden secties zijn nodig om te voorkomen dat treinen met elkaar botsen, maar ook om overwegen te laten sluiten en openen.
In totaal bevat het Nederlandse spoorwegnet ongeveer 50.000 van deze scheidingslassen. De huidige elektrische scheidingslassen hebben echter hun gebreken: ze veroorzaken geluidsoverlast en seinstoringen en tasten de spoorligging aan. Movares ontwikkelde hiervoor een oplossing die door Oskomera wordt geproduceerd: een voorgespannen ES-las.
Wilt u meer informatie?
U kunt terecht bij dhr. ir. J.A. Bos, tel. +3130265 3591
Bij bestaande ES-lassen wordt de spoorstaaf onderbroken door een kunststof voegplaatje van ongeveer 6 millimeter. De onderbroken spoorstaven worden bij elkaar gehouden door gelijmde stalen lasplaten en bouten. Omdat de lasplaten veel minder stijf zijn dan de spoorstaaf, ontstaat een soort buigscharnier in het spoor. Gevolg hiervan is dat de voeg beweegt de lijm los scheurt en de las gevoelig wordt voor vervuiling door gemagnetiseerde staaldeeltjes en braamvorming door passerende treinwielen. Om kortsluiting en daarmee seinstoringen te voorkomen, moeten het vuil en de bramen geregeld worden verwijderd en de las na verloop van tijd worden vervangen. Naast het extra onderhoud en kans op storingen heeft de huidige ES-las het nadeel dat de spoorligging wordt aangetast en dat geluidsoverlast ontstaat wanneer een trein de voegen passeert.
De voordelen van een keramische ES-las:
- Minder seinstoringen. Door hard voegmateriaal wordt kortsluiting voorkomen.
- Onderhoudsarm. Het voegmateriaal voorkomt braamvorming.
- Geluidsarm. Ontbreken van discontinuïteit.
- Lange levensduur. ES-las hoeft pas na 15 tot 20 jaar vervangen te worden, in plaats van de gemiddelde 9 jaar.
- Periode:2011 – Heden
- Architect:Jelte Bos
- Proefexemplaar Voorgespannen ES-las in het spoor
De duurzame oplossing
Movares ontwikkelde een voorgespannen ES-las die de nadelen van de huidige ES-las oplost. De slappe verbinding wordt stijf gemaakt door een keramisch voegplaatje dat onder zeer hoge voorspanning tussen de spoorstaafeinden wordt ingeklemd. De hoge voorspankracht wordt geleverd door lasplaten die langer zijn dan gebruikelijk. Het voorspannen zelf gebeurt door het keramisch voegplaatje in de voeg te brengen nadat de lasplaten kortstondig zijn verhit en uitgezet. Door het krimpen van de lasplaten bij afkoeling ontstaat een hoge voorspanning. De onderstaande grafiek laat zien dat de voorgespannen ES-las, ook na 2 miljoen belastingen, exact even stijf is als een spoorstaaf van het zelfde type.
Kracht-weg diagram van spoorstaaf en voorgespannen ES-las
Hoge verwachtingen
Na een succesvolle laboratoriumtest, waarbij de las ook destructief is onderzocht, is een voorgespannen ES-las in het spoor ingebouwd. De ervaring leert dat de las zeer robuust is. Binnenkort zullen meerdere exemplaren worden ingebouwd.
De combinatie van eigenschappen zal ervoor zorgen dat de lifecycle kosten van de ES-las omlaag gaan. Daarbij neemt de beschikbaarheid van het spoor en de levensduur van de ES-las echter toe. De verwachting is namelijk dat de ES-las pas na 15 tot 20 jaar vervangen hoeft te worden. Dit komt overeen met de levensduur van een spoorstaaf.
