Innovatief bereikbaarheidsmodel: de Movares Verbindingswijzer

Met het vrij beschikbaar komen van alle openbaarvervoer-data, de zgn. GOVI data (Grenzeloos Openbaar Vervoer Informatie), en de huidige stand van de techniek ontstaan nieuwe mogelijkheden. Door op een innovatieve manier met de nieuwe beschikbare open data om te gaan, kunnen veel sneller analyses gemaakt worden dan met een traditioneel vervoermodel. De Verbindingswijzer, de door Movares ontwikkelde nieuwe bereikbaarheidstool, toont snel en overzichtelijk hoe goed de multimodale bereikbaarheid is van elke willekeurige plek in Nederland. We beschikken nu over een uniforme kwaliteitsmeetlat voor het openbaar én multimodaal vervoer in Nederland.

Vraag van de opdrachtgever

In het Samenwerkingsverband Zuidvleugel werken de overheden in het zuidwestelijke deel van Randstad Holland aan versterking van de regio. Bereikbaarheid is hierin een belangrijk thema. Movares heeft de Verbindingswijzer ontwikkeld tijdens werkzaamheden aan het project Pilot Zuidvleugel, in opdracht van de Zuidvleugel en het Ministerie van Infrastructuur en Milieu. Onze opdrachtgever wilde een model waarmee de kwaliteit van het OV-netwerk in de Zuidvleugel op uniforme wijze gemeten kon worden om de netwerkalternatieven voor het toekomstig netwerk goed te kunnen vergelijken.

Uitgevoerde werkzaamheden

Tijdens de werkzaamheden voor de Pilot Zuidvleugel ontwikkelde Movares het gevraagde bereikbaarheidsmodel: de Movares Verbindingswijzer. De Verbindingswijzer maakt een reistijdberekening vanaf één punt naar alle mogelijke bestemmingen binnen het netwerk. In een ‘single point analyse’ berekent het model wat de tijd is die het kost om op elk ander punt te komen, op elk willekeurig vertrekmoment, binnen een te kiezen tijdvak. Dit doet het model voor alle mogelijke reistijden tussen 0 en 120 minuten. Vervolgens worden alle locaties die binnen een aangegeven reistijd vallen met een kleur aangegeven op een kaart. Bovendien geeft het model tegelijkertijd aan hoeveel inwoners of arbeidsplaatsen binnen deze reistijd worden bereikt.

Ook kunnen berekeningen worden gemaakt voor het hele netwerk. Dat wil zeggen: van alle locaties binnen het gebied naar alle locaties binnen het gebied, ofwel een ‘many to many analyse’. Dit is een nieuw soort berekening met als resultaat een kaartbeeld waarop voor ieder punt de bereikbaarheid in inwoners of arbeidsplaatsen wordt weergegeven. Zo kan in één keer een beeld worden neergezet van de kwaliteit van het openbaar vervoer voor elk punt in Nederland.

Bijzonder is dat in het model niet alleen het complete huidige OV-netwerk is opgenomen, maar dat ook willekeurig welk ander netwerk kan worden doorgerekend. Ofwel door de huidige lijnen te wijzigen dan wel door nieuwe in te voeren.

In de Zuidvleugelstudie is de tool gebruikt om vier verschillende toekomstscenario’s af te wegen. De resultaten werden daarna per deelgebied gepresenteerd zodat een goed beeld werd neergezet van de kwaliteit van de vier scenario’s.

Bijzonderheden

De grote kracht van de Verbindingswijzer is het doorrekenen van scenario’s. In het model kunnen zeer eenvoudig wijzigingen aangebracht worden aan het netwerk om zo de bereikbaarheid te toetsen. Door vervolgens netwerken te vergelijken kan snel worden aangegeven waar voor- en waar nadelen gaan ontstaan door een nieuw ingevoerd netwerk.

zuidas-verbindingswijzer

Innovatie een van onze pijlers

Een nieuw soort berekening is de ‘many to many analyse’; een analyse van alle locaties binnen het gebied naar alle locaties binnen het gebied met als resultaat een kaartbeeld waarop voor ieder punt de bereikbaarheid in inwoners of arbeidsplaatsen wordt weergegeven. Zonder sterke computers zou een dergelijke berekening weken in beslag nemen. Wanneer we bijvoorbeeld de Randstad in herkomst en bestemmingsvakjes van 100 bij 100 meter verdelen, maken we een berekening van ongeveer 22 miljard herkomst-bestemmingsparen. Deze berekening wordt in de Verbindingswijzer binnen een uur gemaakt. De effecten van een netwerkwijziging zijn zo razendsnel inzichtelijk te maken voor een groot gebied.

Kenmerken van dit project

 
LocatieNederland
 
Periode2016 - Heden

Kennisgebieden

Wie zijn onze experts?

Word jij onze nieuwe collega?