Voortgang keteninitiatieven Movares

Winter 2011-2012

Voortgang keteninitiatieven van Movares

Eind 2010 heeft Movares twee lopende initiatieven voor het besparen van energie bij ProRail aangewezen als keteninitiatieven voor de CO₂-prestatieladder van ProRail. Het betreft het initiatief om de bestaande wisselverwarming op emplacementen te vervangen door een duurzame variant en het initiatief om remenergie van treinen terug te voeden aan het net. In dit artikel geven we aan wat de huidige stand van zaken is van deze initiatieven.

Wisselverwarming

Op basis van het door Movares samen met Volker Stevin ontwikkelde concept rondom wisselverwarming  met aardwarmte zijn  tot de herfst van 2011 op de emplacementen Lelystad, Utrecht (opstelterrein), Arnhem en in de Hanzelijn al zo’n 100 wissels gerealiseerd.  Door onze partner Volker Stevin is in 2011 een unsollicited proposal (USP) bij ProRail ingediend voor de realisatie van wisselverwarming op aardwarmte in Almelo.  Deze USP is door ProRail gehonoreerd. Ook Movares brengt dit keteninitiatief regelmatig bij ProRail onder de aandacht. Wij benadrukken daarbij er duurzame alternatieven zijn voor de huidige wisselverwarming op basis van verwarming met gasbranders of elektrische elementen en dat die alternatieven bij voorkeur in projecten dienen te worden onderzocht. Daarbij moet een goede afweging tussen duurzaamheid, beheerkosten en beschikbaarheid worden gemaakt. Als resultaat van de gesprekken tussen Movares en ProRail hierover zal er komend half jaar een studie plaatsvinden naar duurzame alternatieven voor wisselverwarming op het emplacement Utrecht. Natuurlijk zullen wij er samen met ProRail alles aan doen om tot duurzame alternatieven te komen die niet alleen milieuvriendelijker zijn, maar ook qua beheerkosten en beschikbaarheid aantrekkelijk zijn.

Terugvoeding van remenergie aan het net

Nieuwe treinen hebben de functionaliteit dat ze, bij het remmen op de motor, energie kunnen terugleveren aan het net. Doordat er steeds meer nieuw materieel rijdt, kunnen steeds meer treinen hun remenergie aan de bovenleiding aanbieden voor gebruik door andere treinen, maar dan moet er wel een aanzettende trein in de buurt zijn. Helaas is dat niet vaak het geval. Nieuwe simulaties van Movares die in 2011 zijn uitgevoerd voor een ‘gemiddeld’ baanvak geven aan dat maar liefst 72% van de remenergie verloren gaat als warmte. Slechts 15% van de energie kan worden opgenomen door andere treinen en 12% door het eigen gebruik van de trein. Het eigen verbruik van de trein is bijvoorbeeld verlichting of airconditioning.  Door terugvoeding aan het net kan een veel groter deel van deze remenergie worden benut. De potentie voor energiebesparing en besparing op CO₂-emissie is vele malen groter dan de totale CO₂-emissie van ProRail als organisatie.
Omdat modelvorming lastig is en het resultaat erg afhankelijk van de gekozen aannames pleit Movares al sinds 2009 om een proef te doen met één onderstation. Een onderstation is een voedingspunt van de bovenleiding. Het dilemma hierbij is dat de investering door ProRail moet geschieden en dat  de besparing in energiegebruik ten goede komt aan NS.
Lobbyen door Movares bij ProRail en bij NS heeft tot nu toe nog niet tot het gewenste resultaat geleid.
Movares heeft dit idee in het najaar 2011 ingebracht in de Kenniskring Duurzaamheid van brancheorganisatie Railforum in de werkgroep Infrastructuur. Deze werkgroep heeft de opdracht met voorstellen te komen ter bevordering van de duurzaamheid van de infrastructuur. Omdat zowel Prorail als NS onderdeel uitmaken van deze werkgroep bestaat er een goede mogelijkheid het keteninitiatief met alle betrokken partijen verder uit te werken.

Meer informatie:
Wisselverwarming
Energiebesparend remmen

terug naar de pagina CO2-prestatieladder